measles

measles

measles

ارڙي

پنجڙي

ننڍي مائي

measles

گرامر noun

- اسم

ٿَڌِڙا

Measles

مي.زِلس

ارڙي، ھڪ انتھائي خطرناڪ وائرسي بيماري جيڪا بخار سان گڏ جسم تي ڳاڙھا نشان پيدا ڪري ٿي. عام طور تي ٻارڙن کي متاثر ڪري ٿي ته ڪنھن به عمر ۾ ٿي سگهي ٿي. ارڙيءَ جو وائرس گهڻي ڀاڱي نڪ جي پاڻيٺي ڦڙين مان ھوا رستي پکڙجي ٿو. بيماريءَ جي نسرڻ جو عرصو ((incubation period روڳ لڳڻ جي 8 کان 14 ڏينھن دوران ۽ ان جي نشانين پيدا ٿيڻ جي 7 ڏينھن کانپوءِ به ڦھلجي سگهي ٿي. بيماريءَ جي شروعات بخار، نڪ وھڻ، اکين جي سوزش، کنگهه ۽ اَگهائپ جي عام احساس سان ٿئي ٿي. وات ۾ ڪوپلڪس نشان (Koplik’s spots) ظاھر ٿي سگهن ٿا. 3 ـ 4 بعد ڳاڙھا نشان پيدا ٿين ٿا جن جي عام طور تي شروعات مٿي، ڳچيءَ کان ٿي سڄي جسم تي پکڙجي وڃن ٿا. ورلي ڳاڙھا نشان ڳنڍجي وڏا ڳاڙھا چٽا ٿي پون ٿا ۽ لِمف نوڊ (lymph nodes) به سڄي سگهن ٿا. 3 ڏينھن کانپوءِ ڳاڙھا نشان ھلڪا ٿيڻ شروع ٿين ٿا ۽ تڪليف گهٽجي وڃي ٿي. ارڙيءَ جون پيدا ٿيندڙ گهڻيون عام پيچيدگيون ڪن ۽ ڇاتيءَ جا روڳ ٿين ٿا. جيڪي عام طور تي ڳاڙھن نشانن پيدا ٿيڻ جي 3 کان 4 ڏينھن پوءِ پيدا ٿين ٿا. دست، الٽي ۽ پيٽ جو سور به ٿي سگهي ٿو. بخار سبب ڳڍڙيون عام ٿين ٿيون (ڏسو، convulsion, febrile) پر عام طور تي ايتريون سنگين نٿيون ٿين. اٽڪل 1000 مان 1 ۾ اِنسيفيلائيٽس (encephalitis) پيدا ٿي مٿي جو سور، غشي ۽ الٽي پيدا ڪري ٿي. ان کانپوءِ ممڪن ٿئي ٿو ته ڳڍڙيون پون ۽ سڪتو ٿي پوي، ورلي مغز کي ڇيھو رسي ٿو ته موت به اچي سگهي ٿو. تمام ورلي حالتن ۾، ڪيترن سالن کانپوءِ مغز جي ھڪ وڌندڙ بيماري؛ سب اڪيوٽ اسِڪليروسنگ پين اِنسيفيلائيٽس (subacute sclerosing panencephalitis) ٿي پوي ٿي.جيڪڏھن ارڙي، حمل دوران ٿي پوي ته اٽڪل ھر پنجون ابھم فوت ٿي وڃي ٿو. جڏھن ته اھڙو ڪو ثبوت موجود ڪونھي ته ارڙيءَ پيدائشي نقص پيدا ڪري ٿي. ارڙيءَ جو ڪو مخصوص علاج ڪونھي. بخار جي حالت ۾ ججهي پاڻيٺ ۽ پيراسيٽامول ۽ بئڪٽيريا جي روڳ جي علاج لاءِ اينٽيبياٽڪ (antibiotics) دوائون ڏئي سگهجن ٿيون جيڪي پيچيدگين دوران پيدا ٿي پون ٿيون. ارڙيءَ کان بچاءَ لاءِ، 12 کان 13 مھينن جي عمر ۾ ايم ايم آر (MMR) ويڪسِينيشن ڪرائڻ ۽ 3 سالن ۽ 4 مھينن يا ستت پوءِ بوسٽر ڊوز ھڻائڻ جي صلاح ڏجي ٿي.