Periodontitis

پير.يئو.ڊون.ٽاءِ.ٽس

پيريئوڊونٽيئم (periodontium ڏند جي چوگرد وارا ٽشو) جي سوزش جيڪا ٻن قسمن جي ٿئي ٿي: پيريئپِيڪل (periapical) ۽ ڪرانڪ (chronic). پيريئپِيڪل پيريئوڊونٽائيٽس ڏندن جي کاڌ (caries) کي نظرانداز ڪرڻ سبب بئڪٽيريا ڏند جي گودي (pulp) ۾ داخل ٿي پاڙ چوٽيءَ تائين رسي ورلي ڏند جو ڳڙه (abscess)، گرينيولوما (granuloma) يا سسٽ (cyst) پيدا ڪري ٿي. ڪرانڪ پيريئوڊونٽائيٽس، جنجيوائيٽس جي علاج نه ڪرڻ سبب بئڪٽيريا پيريئودونٽائيٽس کي متاثر ڪري ٿي جيڪو ڪنھن وڏي فرد جي ڏند ضايع ٿيڻ جو مکيو سبب ٿئي ٿو. پيريئپيڪل پيريئوڊونٽائيٽس سبب مٿي جو خاص طور تي چڪڻ سبب سور پيدا ٿي پوي ٿو. ڳڙه سبب متاثر ڏند گهرگهلو ٿي سگهي ٿو، ڏند جي ڪا وڏي سسٽ ڄاڙيءَ جي سوڄ پيدا ڪري سگهي ٿي. ڪرانڪ پيريئوڊونٽائيٽس ۾ جنجيوائيٽِس جون نشانيون موجود ٿين ٿيون. تشخيص لاءِ ڏند جي چڪاس ۽ ايڪسري ڪجي ٿي. پيريئپِيڪل پيريئوڊونٽائيٽس جي علاج لاءِ پونءِ خارج ڪري ڏند کي ڀري يا ڪڍي ڇڏجي ٿو. باقاعدگي سان ڏند صاف ڪندي رھڻ سان وڌندڙ ڪرانڪ پيريئوڊونٽائيٽس بيماريءَ ۽ ٽشوئن کي وڌيڪ تباه ٿيڻ کان روڪي سگهجي ٿو. علاج لاءِ روٽِ پلاننگ (root planing)، اِسڪيلنگ (scaling)، جنجيويڪٽومي (gingivectomy) يا ڪَريٽيج (curettage) (ڏسو، curettage, dental)ڪري سگهجي ٿي. ورلي، گهرگهلي ڏند کي سگهاري ڏند جي سھائتا سان سوگهو ڪري سگهجي ٿو (ڏسو، splinting, dental).